Yanlış bir işe alımın maliyeti yalnızca ödenen maaştan ibaret değildir. Yeniden ilan, yeniden mülakat, eğitime harcanan zaman ve ekibin motivasyonu da bu maliyetin parçasıdır. Mülakat süreci, bu riski azaltmak için işverenin elindeki en güçlü araçtır; ancak yalnızca planlı yürütüldüğünde.
Bu yazıda tutarlı, adil ve isabetli bir mülakat sürecinin nasıl kurulacağını ele alıyoruz.
Mülakattan önce: pozisyonu tanımlayın
Mülakat, "bu aday iyi mi?" sorusuyla değil, "bu pozisyonda başarılı olmak için ne gerekiyor?" sorusuyla başlar. Pozisyon için şunları yazılı hale getirin:
- Kişinin ilk aylarda üstleneceği temel sorumluluklar
- Bu sorumluluklar için gereken bilgi ve beceriler
- Ekibe ve çalışma ortamına uyum açısından önemli davranışlar
Bu liste, hem soruları hem de değerlendirme ölçütlerini belirler. Görüşmeye katılan herkesin aynı listeyi kullanması, kişisel izlenimlerin kararı tek başına yönlendirmesini engeller.
Yetkinlik bazlı sorular sorun
"Kendinizi anlatın" ya da "En büyük zayıf yönünüz nedir?" gibi sorular, adayın ezberlenmiş yanıtlarını ortaya çıkarır. Bunun yerine geçmişte yaşanmış somut durumları soran sorular daha fazla bilgi verir.
Örnek sorular
- "Bir işi yetiştirmek için önceliklerinizi değiştirmek zorunda kaldığınız bir durumu anlatır mısınız?"
- "Bir ekip arkadaşınızla anlaşmazlık yaşadığınızda nasıl bir yol izlediniz?"
- "Yaptığınız bir hatayı fark ettiğinizde ne yaptınız?"
Adayın yanıtında durumu, kendi yaptığı işi ve sonucu dinleyin. Belirsiz yanıtlarda "Siz tam olarak ne yaptınız?" diye sormak, ekibin başarısıyla kişinin katkısını ayırmanızı sağlar.
Ortak bir değerlendirme formu kullanın
Görüşmeyi yapan her kişinin adayı aynı başlıklar üzerinden değerlendirmesi, kararları karşılaştırılabilir kılar. Basit bir form yeterlidir:
- Pozisyon için belirlenen her yetkinlik için kısa bir not ve puan
- Öne çıkan güçlü yönler
- Soru işareti olan noktalar
- Genel öneri: ilerlesin, ilerlemesin, ikinci görüşme
Notları görüşmeden hemen sonra yazmak önemlidir. Aynı gün birden fazla adayla görüşüldüğünde izlenimler kısa sürede birbirine karışır.
Görüşmeyi adil ve saygılı yürütün
Mülakat, adayın da işvereni değerlendirdiği bir süreçtir. Şu noktalara dikkat etmek hem doğru adayı kazanmanıza hem de işveren olarak itibarınızı korumanıza yardım eder:
- Görüşmeye zamanında başlayın, süreyi önceden bildirin.
- İşle ilgisi olmayan özel hayata dair sorulardan kaçının.
- Çalışma koşullarını, vardiya düzenini ve beklentileri açıkça anlatın.
- Adaya soru sorması için zaman bırakın.
- Sonucun ne zaman ve nasıl bildirileceğini söyleyin.
Pratik değerlendirme ekleyin
Mümkünse mülakata işin kendisine yakın küçük bir uygulama ekleyin. Teknik bir pozisyonda kısa bir uygulama, ofis pozisyonunda gerçek bir iş örneği üzerinde çalışma, adayın nasıl düşündüğünü sözlü yanıtlardan daha iyi gösterir.
Referans kontrolünü atlamayın
Karar aşamasına gelen adaylar için, adayın onayıyla önceki işverenlerinden referans almak önemli bir doğrulama adımıdır. Genel sorular yerine somut sorular sorun: "Hangi işlerde öne çıkıyordu?", "Hangi konularda desteğe ihtiyaç duyuyordu?"
Herkese dönüş yapın
Olumsuz sonuçlanan adaylara da kısa bir bilgilendirme yapmak, işveren markanızı güçlendirir. Bugün uygun olmayan bir aday, yarın başka bir pozisyon için doğru kişi olabilir.
İşe alım süreçlerinizi birlikte planlamak isterseniz Seçme ve Yerleştirme çözümümüzü inceleyebilirsiniz.